01/01/2026
Wystawa "Inkluzywność przestrzeni. Twórczość Zbigniewa Makowskiego (1930-2019)"
25 września - 25 listopada
Art & Modern Foundation, Warszawa, ul. Jagiellońska 56/1/1a
Jak przekroczyć granicę światów? Dziś wystarczy włączyć komputer i założyć okulary VR, a kilkanaście lat wcześniej – otworzyć fascynującą książkę lub wejść w inkluzywną przestrzeń obrazów Zbigniewa Makowskiego. Można tego doświadczyć na wystawie w siedzibie Art & Modern Foundation.
Artysta urodził się w 1930 roku w Warszawie, gdzie spędził całe życie. Po ukończeniu Akademii Sztuk Pięknych (1956) dołączył do stołecznego środowiska artystycznego, zachowując jednak odrębność i kierując się raczej ku trendom światowym niż krajowym.
Podczas pobytu w Paryżu w 1962 roku zetknął się z André Bretonem, grupą Phases i innymi surrealistami. We Francji dominowały wówczas nurty próbujące zmierzyć się z wojenną traumą i kryzysem kultury europejskiej. Powstawały takie grupy, jak Nowa Rzeczowość, której członkowie tworzyli dzieła z przedmiotów znalezionych. Z kolei surrealiści odchodzili od figuracji na rzecz ekspresyjnej abstrakcji. Makowski, choć fascynował się tymi nowymi prądami, konsekwentnie tworzył własne, starannie skonstruowane obrazy – początkowo pełne przedmiotów, a od połowy lat 70. także postaci ludzkich.
Lata 60. to także czas, kiedy artysta wykształcił swój indywidualny styl, zwany „geometrią romantyczną”, łączący surrealistyczne przestrzenie inspirowane Giorgio de Chirico (1888-1978), bogaty repertuar symboli czy przenikanie się różnych kultur. Twórczość Makowskiego wpisuje się w nurt postmodernizmu, czerpiąc z zasobów przeszłości – od literatury i filozofii, przez ezoterykę, religię aż po tradycję kabalistyczną i teorie Junga. Inspirowali go zarówno dawni mistrzowie malarstwa, jak i codzienne przedmioty, które gromadził w swoim domu.
Makowski tworzył pełne niejednoznaczności światy, które wciągają widza w postmodernistyczną grę. Jego prace są zagadką i intelektualną łamigłówką – niepokoją, drażnią i fascynują zarazem, zachwycając precyzją linii, ornamentyką i wysmakowanym kolorem. Odbiorca, poruszając się po tych przestrzeniach, nie pozostaje obojętny, ponieważ dzieła odwołują się do osobistych doświadczeń i pamięci. Choć powstały one pół wieku temu, wciąż pozostają niezwykle aktualne, nowoczesne oraz inkluzywne.
Dzieła artysty prezentowano na ponad 100 wystawach indywidualnych i 200 zbiorowych, m.in. w prestiżowych galeriach w Zurychu, Londynie i Lozannie. Makowski reprezentował Polskę na XXXVI Biennale Sztuki w Wenecji (1972) oraz otrzymał liczne nagrody, w tym Nagrodę Krytyki Artystycznej im. C. K. Norwida czy Nagrodę im. Kazimierza Ostrowskiego – jednej z najważniejszych nagród dla polskich malarzy. Zmarł 19 sierpnia 2019 roku w Warszawie.
Zbigniew Makowski (1930-2019), Rien, 1967, akwarela i tusz na papierze, 24 x 31 cm. Fot. Art & Modern Foundation
Inkluzywność twórczości Makowskiego stała się punktem wyjścia do wystawy w Art & Modern Foundation, adresowanej także do osób niewidomych i niedowidzących. Obok jego dzieł, zaprezentowano tyflografiki inspirowane twórczością artysty oraz rekwizyty z pracowni. Całość wzbogacają także płaskorzeźby Lidii Chmielewskiej (1932-2025), umożliwiające naukę perspektyw za pomocą dotyku.
Patronat honorowy: Burmistrz Dzielnicy Praga Płn. m.st. Warszawa
Kuratorka projektu: Magdalena Furmanik-Kowalska
Konsultacja merytoryczna: Stanisław Makowski
Producent wystawy: Krzysztof Wejman
























